Aby moje wnuki żyły w lepszym kraju

Wpis

środa, 09 września 2015

Idea referendum sięgnęła bruku

Bronisław Komorowski,  Andrzej Duda     i Senat RP  w ostatnich 4 miesiącach zrobili wiele aby ośmieszyć ideę referendum.   Parafrazując hasło Kapusty z "Plus Minus"  można powiedzieć:

"To, że dla demokracji referendum duże ma znaczenie,

dla polskich polityków nie ma żadnego znaczenia"

Demokracja  bezpośrednia w formie referendów ogólnokrajowych szczególnie tych przeprowadzanych na wniosek obywateli dobrze służy demokracji.    W sprawach,   które dla obywateli są ważne a władza wykonawcza i ustawodawcza je "olewa",   referendum jest potrzebne.   Referendum pomaga małym  partiom politycznym  i ruchom  społecznym nie mających  swoich reprezentantów w parlamencie promować swoje idee, narzucić opinii publicznej temat do refleksji.

 

Konstytucja RP i ustawa o referendum ogólnokrajowym wyróżniają trzy rodzaje referendum ogólnokrajowego:

·       referendum w sprawach o szczególnym znaczeniu dla państwa,

·       referendum w sprawie wyrażenia zgody na ratyfikacje umowy międzynarodowej, na odstawie której RP przekazuje organizacji narodowej lub organowi międzynarodowemu kompetencje organów władzy państwowej w niektórych sprawach,

·       referendum w sprawie przyjęcia ustawy zmieniającej Konstytucję RP.

Zasady zwoływania poszczególnych referendum omówiono tutaj.  

Pojęcie „sprawy o szczególnym znaczeniu” nie jest precyzyjne i wymaga doprecyzowania.  Kto miałby stwierdzać,  że dana sprawa jest o szczególnym znaczeniu dla państwa?   Jeśli pod wnioskiem o referendum podpisze się 1 mln obywateli to znaczy że sprawa jest ważna.  Niezależnie co eksperci, politycy,  konstytucjonaliści o niej sądzą. 

Po ciosach zadanych instytucji referendum przez Komorowskiego i Dudę minie sporo czasu zanim odbudujemy jego znaczenie.  Trzeba dokonać kilku zmian w zasadach jego organizacji.  Kilka pomysłów jak powinno być organizowane referendum ogólnopaństwowe aby nie było takiej katastrofy jak ostatnio:

1.   Referendum ogólnokrajowe odbywa się  regularnie raz w roku  np.  w trzecią niedzielę marca.  Do referendum ogólnokrajowego mogą być dołączone referenda samorządowe. Referendum nie może odbyć się w okresie 6 miesięcy przed i 6 miesięcy po wyborach do Sejmu.   W referendum obywatele odpowiadają na pytania referendalne zgłoszone przez parlament,  prezydenta RP,   grupę obywateli. 

2.   W referendum są rozstrzygane sprawy zgłoszone do PKW na np.  9 miesięcy przed referendum.

3.   Komitet Referendalny (również Sejm i Prezydent)   przed przystąpieniem do zbierania podpisów ma prawo (nie obowiązek) przedstawić PKW projekt pytania w celu zasięgnięcia opinii  czy spełnia  ono warunki pytania referendalnego.   

4.   O dopuszczeniu pytania do referendum decyduje Państwowa Komisja Wyborcza (PKW).  Pytanie jest dopuszczone do referendum jeśli:

·       Komitet Referendalny zebrał  1 mln  podpisów obywatel, gdy wnioskodawcą jest grupa obywateli,

·       Pytanie jest sformułowane w sposób rozstrzygający i spełnia inne warunki określone w ustawie.

5.   Na 6 miesięcy przed referendum PKW publikuje na stronach internetowych szczegółowa informację o pytaniach referendalnych,  która dla każdego pytania z osobna informuje o:  Nad czym głosujemy?,   Tekst pytania referendalnego.,      Istota sprawy w skrócie i jej konsekwencje.     Omówienie szczegółowe tematu pytania.   Stanowiska i opinie:  Komitetu Referendalnego,  Rządu,  Sejmu,  Senatu,  partii politycznych,  organizacji społecznych.   Na 6 miesięcy przed referendum wszystkie gospodarstwa domowe otrzymują pocztą skrót informacji zamieszczonej na stronach PKW w  Internecie.  Na miesiąc przed referendum PKW zamieszcza plakaty z pytaniami referendalnymi a TVP   i PR emitują regularne audycje referendalne.  

6.   Obywatel oprócz zakreślenia pól TAK / NIE może zakreślić pole NIE BIORĘ UDZIAŁU,  co oznacza,  że w referendum w sprawie tego pytania nie bierze udziału.

7.   Wynik referendum jest wiążący jeśli udział w referendum wzięła udział  np. co najmniej  połowa  liczby osób, które wzięły udział w ostatnich wyborach do Sejmu,  a nie jak dotychczas 50 proc. uprawnionych do głosowania.  W wyborach do parlamentu bierze udział mniej niż 50 proc. uprawnionych ,  nie uzasadnione jest wymagać aby w referendum brała udział większa liczba obywateli.   Frekwencja  wyborcza jest liczona dla każdego pytania oddzielnie.

 

W okresie III RP odbyły się cztery referenda  ogólnokrajowe :

18 lutego 1996 – referendum na temat powszechnego uwłaszczenia   oraz    referendum o niektórych                                                          kierunkach wykorzystania majątku państwowego

25 maja 1997 –           referendum nt. przyjęcia Konstytucji RP

7-8 czerwca 2003 – referendum ws. akcesji Polski do Unii Europejskiej.

Jak widać z powyższego zestawienia przeprowadzone referenda dotyczyły istotnych  dla obywateli i państwa zagadnień. 

 

Szczegóły wpisu

Tagi:
Kategoria:
Autor(ka):
mazur.krzysztof
Czas publikacji:
środa, 09 września 2015 21:53

Polecane wpisy

Komentarze

Dodaj komentarz

  • mywebsite napisał(a) komentarz datowany na 2015/09/14 14:13:21:

    Najgłupsze jest to, że np. takie pytanie w sprawie 6-latków idących do szkoły dotyczy mniejszości społeczeństwa, a odpowiadać na nie mają wszyscy...

Dodaj komentarz